Slechts 15 minuten zijn er nodig voor een autobestuurder om zich slaperig te voelen en minder alert te zijn, dankzij de trillingen van de auto tijdens het rijden. Dat melden onderzoekers van de RMIT University.

Hun onderzoek toont aan dat de natuurlijke vibraties van auto’s ervoor zorgen dat bestuurders geleidelijk in slaap worden gewiegd. De comfortabele autostoel is een van de dingen die hiervoor zorgt. De wetenschappers hopen dan ook dat hun bevindingen door fabrikanten kunnen worden gebruikt om de ontwerpen van autostoelen te verbeteren zodat bestuurders wakker blijven.

1 op 5 valt in slaap

Vermoeid rijden vormt een groot probleem voor de verkeersveiligheid vertelt onderzoeker Stephen Robinson. Als je moe bent, kost het niet veel tijd om te knikkebollen en daadwerkelijk in slaap te vallen. “In Australië geeft 1 op de 5 personen aan in slaap te zijn gevallen achter het stuur”, zegt Robinson.

Autostoeltrillingen simuleren

Uit de studie komt naar voren dat de zachte trillingen van autostoelen tijdens het rijden je hersenen en lichaam in slaap wiegen, zelfs bij mensen die goed uitgerust en gezond zijn. Onder leiding Robinson en onderzoeker Mohammad Fard werd dit achterhaald door 15 personen te plaatsen in een virtuele simulator. Die moest de ervaring van rijden op een monotone tweebaansweg nabootsen.

De simulator was opgezet op een platform dat op verschillende bewegingsfrequenties kon worden ingesteld. De deelnemers werden twee keer getest: één keer met trillingen op lage frequenties (4-7 Hz) en één keer zonder trillingen. De vermoeidheid veroorzaakt door trillingen maakt het psychologisch en fysiologisch moeilijker om cognitieve taken uit te voeren. Dus het zenuwstelsel van het lichaam wordt geactiveerd om te compenseren, wat leidt tot veranderingen in de hartslag.

Slaperigheid neemt geleidelijk toe

Door te kijken naar de hartslagvariabiliteit (HRV) van deelnemers kon worden achterhaald hoe slaperig ze zich voelden naarmate de simulatie vorderde. De simulatie duurde 60 minuten. Binnen 15 minuten na het begin van de triltest deden de eerste symptomen van slaperigheid zich voor. Binnen 30 minuten was de slaperigheid aanzienlijk, waardoor een aanzienlijke inspanning nodig was om alert te blijven. De slaperigheid nam geleidelijk toe tijdens de simulatie en piekte na 60 minuten.

Meer onderzoek naar slaperigheid veroorzaakt door natuurlijke vibraties

Fard geeft aan dat er meer onderzoek op grotere schaal nodig is om aan te tonen hoe trillingen de slaap beïnvloeden. Hierin kan bijvoorbeeld de kwetsbaarheid voor trilling naar leeftijd worden onderzocht of de effecten van gezondheidsproblemen zoals slaapapneu.

“We merkten ook op dat trillingen op sommige frequenties een tegenovergesteld effect kunnen hebben en mensen juist wakker houden. Dat is ook iets wat we breder willen onderzoeken. Dit kan mogelijk helpen auto’s te ontwerpen die mogelijk die ‘goede vibraties’ kunnen benutten.”