Ongeveer vijftien procent van de bevolking heeft last van tinnitus (oorsuizen). Dat kan variëren van een lichte hinder tot zodanig ernstige klachten dat een normaal leven leiden of werken onmogelijk is. Van tinnitus genezen is niet mogelijk. De gebruikelijke behandeling bestaat uit het maskeren van het geluid door andere geluiden toe te voegen. Dr. Rilana Cima, universitair docent bij de Faculteit der Psychologie en Neurowetenschappen van Maastricht University, heeft een nieuwe behandelmethode ontwikkeld die in een groot gerandomiseerd onderzoek bij alle deelnemende patiënten een duidelijk merkbare vermindering van de klachten laat zien. Er loopt inmiddels een tweede patiënten-onderzoek waarvan in maart 2017 de resultaten bekend worden gemaakt.

Welke klachten ervaren mensen met tinnitus?

“Zij horen voortdurend een geluid in hun hoofd. Daardoor kunnen zij last hebben van concentratie- en slaapstoornissen maar vooral ook van angst, paniekaanvallen, somberheid en zelfs zware depressies. Vaak zijn mensen zelfs volledig arbeidsongeschikt en niet meer in staat hun leven van alledag te leiden door de invloed van dat hinderlijke geluid.”

Waaruit bestaat de behandeling?

“Wij maskeren niet, wij onderdrukken geen geluid en wij voegen geen geluid toe. Het gaat bij onze behandeling juist om een blootstelling aan het tinnitusgeluid (exposure) in combinatie met cognitieve gedragstherapie. Op die manier trainen wij het brein in het opnieuw waarnemen van en reageren op het geluid. Gewoonlijk vermijden tinnituspatiënten die confrontatie. Als je echter de confrontatie aangaat, merkt het brein dat het geluid niet gevaarlijk is en niet erger wordt. Op den duur concludeert het brein dan dat het daar geen aandacht aan hoeft te besteden. En dat leidt tot een verminderde waarneming van het geluid.”

Hoe reageren mensen op die behandeling?

“Zij ervaren na verloop van tijd het geluid als minder hinderlijk. In sommige gevallen is het zelfs zo dat het brein er zo weinig aandacht aan besteedt dat mensen echt moeite moeten doen om het nog te horen. Zij kunnen zich beter concentreren, slapen beter, zijn weer in staat hun dagelijkse activiteiten en hun werk uit te oefenen.
Over het algemeen geven ze de kwaliteit van hun leven een hoger cijfer dan voorheen.
Er is overtuigend bewijs voor de effectiviteit van deze gespecialiseerde stapsgewijze behandelmethode. Daarbij maakt het niet uit of mensen een lichtere vorm van tinnitus hebben of zeer ernstige klachten ervaren.”

Is bij iedereen een verbetering mogelijk?

“In de eerste trial hebben wij 247 volwassenen behandeld met deze methode en gedurende twaalf maanden gevolgd. Alle patiënten hebben de behandeling voltooid. De behandeling werd ‘op maat’ gemaakt aan de hand van de ernst van de klachten en de gehoorklachten. Iedere patiënt geeft aan dat de klachten zijn verminderd.”

Wordt de behandeling vergoed?

“Op dit moment krijgen alleen cliënten die deelnemen aan de klinische onderzoeken bij Adelante en Libra de behandeling vergoed. De onderzoeksresultaten zijn echter zo veelbelovend dat Zorginstituut
Nederland heeft aangegeven dat zodra de tweede trial leidt tot gelijkaardige positieve resultaten, deze gespecialiseerde tinnitusbehandelmethode als evidencebased standaardbehandeling wordt
opgenomen. De planning is nu dat deze duiding begin 2017 zal plaatsvinden. Het duurt nog wel enige tijd voordat de behandeling ook in heel Nederland geïmplementeerd is. Wij gaan er echter van uit dat de behandeling vanaf 2019 vergoed wordt.”