In Nederland zijn hart- en vaatziekten de belangrijkste oorzaak van sterfte bij vrouwen en de tweede oorzaak van sterfte bij mannen. Vaak is sprake van risicofactoren voor het ontstaan van hart- en vaatziekten. Van de Nederlandse bevolking van 35 tot 70 jaar heeft ongeveer een kwart een verhoogd cholesterolgehalte en de helft een verhoogde bloeddruk. “Cardiovasculair risicomanagement kan, in combinatie met reductie van risicofactoren zoals een ongezonde leefstijl, de kans op cardiovasculaire ziekte en sterfte aanzienlijk verminderen”, stelt huisarts en medisch directeur dr. Annelies Lucas.

Wat is cardiovasculair risicomanagement?

“Bij cardiovasculair risicomanagement monitor je de gezondheid van patiënten met een verhoogd risico en van patiënten die al lijden aan hart- en vaatziekten. Je onderzoekt onder meer de bloeddruk, kijkt naar het cholesterolgehalte, mogelijke nierafwijkingen en andere risicofactoren voor het ontstaan of verergeren van hart- en vaatziekten en/of nierschade.”

Hoe verloopt zo’n onderzoek?

“De huisarts stuurt patiënten door naar een diagnostisch centrum. Daar worden diverse onderzoeken uitgevoerd. Het centrum verstuurt de uitslag van die onderzoeken naar de huisartspraktijk. Vervolgens heeft de patiënt een afspraak met veelal de praktijkondersteuner. Deze is speciaal opgeleid om, vanzelfsprekend in overleg met de huisarts, patiënten met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten te begeleiden. Na het eventueel instellen van medicatie kan de praktijkondersteuner de medicatie zonodig ook bijstellen.”

Waarom wordt het onderzoek regelmatig herhaald?

“In de loop der tijd kan, bijvoorbeeld door medicijnen of door meer te bewegen, minder te drinken, gezonder te eten en niet te roken, de gezondheid verbeteren. Maar het is ook mogelijk dat de gezondheidssituatie verslechtert. In beide gevallen is het belangrijk die wijziging tijdig te constateren zodat bijstelling van de medicatie of extra onderzoek mogelijk is. Daarom krijgen mensen met verhoogd cardiovasculair risico regelmatig een oproep voor een nieuw onderzoek.”

Kan zo’n centrum nog meer onderzoeken uitvoeren?

“Als zij beschikken over de benodigde expertise is dat zeker mogelijk. ‘Diagnostiek voor U’ , actief in de regio’s Eindhoven, Den Bosch en Noord- en Midden-Limburg, werkt bijvoorbeeld samen met cardiologen en ondersteunt de huisartspraktijken met een uitgebreide cardiale diagnostiek zoals hartfilmpjes en cardiale echo’s. De cardioloog beoordeelt de onderzoeksresultaten en geeft de huisarts advies over de te volgen behandelmethodiek. Op die manier is het mogelijk ook patiënten met hart- en vaatziekten in de eerste lijn te behandelen. Voorheen werden zij veel vaker al direct doorverwezen naar de tweede lijn.”

Wat is het voordeel van behandeling door de eerste lijn?

“Onderzoek en behandeling door de huisarts betekent zorg dicht bij huis. Patiënten hoeven niet naar een ziekenhuis. Ze komen bovendien voor andere zaken bij de huisarts. De huisarts kan daardoor alle aspecten van de gezondheid in de gaten kan houden. Voor specifieke problemen zoals hartziekten geldt dat de diagnostiek en behandeling door de huisarts ook nog eens goedkoper is dan bij gespecialiseerde artsen in het ziekenhuis. Als het niet nodig is om naar het ziekenhuis te gaan, zijn er daarom veel voordelen van zorg door de eerste lijn.”