Het taboe op cosmetische behandelingen dat jarenlang heeft geheerst, is verleden tijd. Behandelmogelijkheden breiden zich verder uit en mensen durven zich steeds openlijker uit te spreken over hun wensen op cosmetisch gebied. De markt ligt dus open, maar dat heeft ook geresulteerd in een toename van het aantal onbekwame artsen dat, zonder enige cosmetische opleiding, besluit ‘bij te klussen’ in de cosmetiek. Dat levert risico’s op voor patiënten, vindt Catharina Meijer, cosmetisch arts en voorzitter van de Nederlandse Vereniging Cosmetische Geneeskunde (NVCG).

Het heeft jaren geduurd voor de medische orde de cosmetische geneeskunde als volwaardig onderdeel van de geneeskunde zag, vertelt Meijer. Er werd toch altijd een beetje neergekeken op cosmetisch artsen. Dat tij is gekeerd, maar sommige specialisten slaan daar dan weer te ver in door, met beunhazerij tot gevolg. “Veel artsen met een andere specialisatie, zoals bijvoorbeeld radiologie, kaakchirurgie of gynaecologie, willen van twee walletjes eten.”

Niet voldoende bekwaam

Zij denken veel te makkelijk over de cosmetische geneeskunde, vreest Meijer. ‘Even prikken, dat kunnen wij ook wel’, is daarbij de grootste misvatting. Wie niet voldoende is opgeleid, is onvoldoende bekwaam en kan maar vanuit een beperkt perspectief kijken en luisteren naar de hulpvraag. Adviezen en behandelingen zijn in het verlengde daarvan daarom ook vaak beperkt, stelt ze. Een arts die cosmetische behandelingen uitvoert moet alles weten van de huid, het onderhuidweefsel, het verouderingsproces en nog veel meer aspecten. “Een arts moet verhoudingen kunnen zien en optimaal onderlegd zijn om tot een goed advies te komen. Helaas wordt er nog te vaak snel geld verdiend onder het mom ‘u vraagt, wij draaien’.”

Bescherming titel ‘cosmetisch arts’

Met deze ontwikkeling wordt zowel het vakgebied als de patiënt tekortgedaan, vindt ze. Ze kijkt daarom halsreikend uit naar het moment dat de titel ‘cosmetisch arts’ officieel beschermd wordt, mocht de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst (KNMG) hiertoe besluiten. Meijer verwacht over ongeveer een halfjaar uitsluitsel. “Dit zou het voor patiënten sterk vergemakkelijken in de zoektocht naar de juiste arts. Wanneer de titel ‘cosmetisch arts’ beschermd is, mag deze niet meer gevoerd worden door artsen die niet de juist opleiding hebben gevolgd.”

Vertrouwensband arts en patiënt

De betrouwbaarheid van een cosmetisch arts is inderdaad het allerbelangrijkst, benadrukt ook de 45-jarige Hannah. Zelf ging ze op zoek naar een goede arts toen ze besloot haar oogleden te willen laten liften. “Ik weet dat er genoeg mensen zijn die zomaar voor de arts kiezen waar ze het minst betalen, maar ik zou dat nooit durven. Het is toch je gezicht – als er iets misgaat, kun je er verminkt uit komen.” Na het eerste gesprek dat Hannah met haar arts had, wist ze dat het goed zat. De arts luisterde naar haar, vertelde haar uitgebreid over de behandelmogelijkheden en over wat ze kon verwachten. Ook tijdens de behandeling werd ze stap voor stap aan de hand genomen en werd bij elke handeling verteld wat er gebeurde. “Dat was enorm prettig: je moet je helemaal kunnen overgeven aan een arts.

”Hannah raadt mensen die een cosmetische behandeling willen aan om zich vooral zelf uitgebreid in te lezen. Wanneer een patiënt beslagen ten ijs komt, kunnen de juiste vragen gesteld worden en kan gauw genoeg geconcludeerd worden of een arts bekwaam is en of hij of zij betrouwbaarheid uitstraalt. Is dit niet het geval en bestaat toch twijfel, zoek dan verder, benadrukt Hannah. “Het is te risicovol om op cosmetisch gebied ergens in te stappen waarvan je vanaf het begin al het idee hebt dat het niet helemaal zuivere koffie is. Het moet een warm bad zijn, van begin tot eind.”