Mensen die een gevoel van controle over hun leven hebben en een doel en betekenis in het leven vinden, hebben minder kans op angststoornissen, zelfs als ze door de moeilijkste tijden gaan. Dit concluderen onderzoekers van de Universiteit van Cambridge.

Uit de studie blijkt dat vrouwen die deze kenmerken bezitten geen angstgevoelens hebben, zelfs niet als ze zich in een achterstandspositie bevinden. Vrouwen die echter niet de kenmerken bezitten, ervaren een hogere mate van angst bij het ondergaan van de ontberingen van leven in armoede. Volgens de onderzoekers kunnen de resultaten uit de studie helpen bij het ontwikkelen van nieuwe manieren om vrouwen te leren hun angsten te overwinnen.

Aanvallen en geactiveerde angst

Angststoornissen kunnen zich uiten als angst, rusteloosheid, een onvermogen tot concentreren op werk of schooltaken, en slaapproblemen. Soms kan de angst uit het niets ontstaan als paniekaanval, wanneer een plotseling intens angstgevoel de patiënt doet denken dat hij of zij een hartaanval heeft, ‘gek wordt’ of zelfs doodgaat. Angst kan bijvoorbeeld ook worden geactiveerd door specifieke situaties, zoals in een bus zitten of op een sociale bijeenkomst zijn. In dit geval kunnen symptomen zoals zweten, maag- en darmklachten, duizeligheid en pijn op de borst ontstaan.

Veelvoorkomende stoornis

Angststoornissen zijn een van de meest voorkomende psychische problemen. Jaarlijks treffen ze meer dan 60 miljoen mensen in de Europese Unie. Ondanks dit gegeven is er nog weinig onderzoek gedaan naar wat sommige mensen angstig maakt in moeilijke tijden, terwijl anderen in exact dezelfde situatie hier niet mee te maken hebben. De onderzoekers van het Cambridge Institute of Public Health, wilden dit achterhalen en bekeken data van meer dan 10.000 Britse vrouwen die hadden gereageerd op een gezondheids- en levensstijlvragenlijst.

Positieve eigenschappen

Vrouwen in armoede met de beschikking over de volgende kenmerken, bleken minder last van angstgevoelens:

  • het geloof controle te hebben over hun leven
  • het geloof dat hun leven zinvol was
  • en het gevoel dat ze een doel en betekenis hebben in het leven

In tegenstelling bleken vrouwen in armoede die niet beschikken over deze positieve eigenschappen, een hoge mate van angst te hebben. Vrouwen in achterstandsituaties zonder deze eigenschappen bleken zelfs tweemaal zo vaak angst te ervaren dan vrouwen in meer welvarende gemeenschappen.

“Deze studie maakt de innerlijke krachten of kwaliteiten inzichtelijk die ons kunnen beschermen tegen angst in moeilijke tijden”, zegt promovenda Olivia Remes. “Deze sterke punten of eigenschappen bevorderen, kan nuttig zijn voor mensen die slecht reageren op medicatie of andere angsttherapieën. Verder onderzoek hiernaar zal nodig zijn.”

Leven in armoede

De onderzoekers stellen dat leven in armoede kan leiden tot een gevoel van betekenisloosheid. Uiteindelijk kan dit zorgen voor een verslechterde geestelijke gezondheid en in het ergste geval zelfdoding. Wereldwijd is er enorm veel armoede, daarom zijn de resultaten van deze studie bijzonder belangrijk.

Een nieuwe manier van onderzoek

Volgens professor Carol Brayne, directeur van het Cambridge Institute of Public Health, kijkt dit onderzoek op een andere manier naar geestelijke gezondheid. “Tot nu toe werd vooral gekeken naar wat iemand vatbaar maakt voor ziekte en naar risicofactoren voor een slechte gezondheid. Wij hebben voor een andere aanpak gekozen. In plaats van te kijken naar risicofactoren voor ziekten, kijken we naar eigenschappen of sterke punten die ons kunnen helpen een goede mentale gezondheid te behouden en tegenslagen te overwinnen. De studie zou onderzoekers kunnen helpen nieuwe manieren te ontwikkelen om vrouwen te helpen hun angst te overwinnen, en benadrukt de sleutelrol van context in onze geestelijke gezondheid.”

Dr. Louise Lafortune, senior onderzoeksmedewerker bij het instituut, legt uit: “Angststoornissen komen vaak voor, zijn invaliderend en schaden. We weten nu dat mensen die het gevoel hebben controle te hebben over hun leven, die geloven dat hun leven zinvol is en die een doel en betekenis hebben gevonden, minder snel angstig zullen zijn.”

Bron: Universiteit van Cambridge