“Hoogmoed komt voor de val”, zo luidt het bekende spreekwoord. Maar is dit ook daadwerkelijk de waarheid? Onderzoekers van de universiteiten van Stirling en Aberdeen zochten het uit.

Vallen bij ouderen

Vallen komt geregeld voor, met name bij ouderen. Mogelijke oorzaken zijn medicijnen, visuele beperkingen en een sedentaire levensstijl. Maar ook psychologische factoren, zoals angst en depressie, kunnen een rol spelen.

De wetenschappers wilden bekijken of gevoelens van hoogmoed het risico op een val beïnvloeden.

Meer dan 6.400 zestigplussers

Voor hun studie analyseerde het team gegevens afkomstig van the English Longitudinal Study of Ageing. Deze omvatte informatie van dan 6.400 zestigplussers, waarvan bijna 5.000 beschikbaar waren voor een vervolgonderzoek.

De wetenschappers vroegen de senioren om hun gevoelens van hoogmoed in de dertig dagen voor de studie aan te geven. Ook deden zij verslag van hun ‘val-geschiedenis’ van de afgelopen twee jaar.

Uiteindelijk bleek 25,9 procent van de senioren zich zeer hoogmoedig te voelen. 32,6 procent voelde zich bovengemiddeld trots, 24,3 procent gemiddeld en 12 procent een beetje. Ten slotte bleek 5 procent zich nauwelijks hoogmoedig te voelen.

Hoogmoed verlaagt valrisico

De wetenschappers zagen dat de mensen die zich hoogmoediger voelden minder geneigd waren om te vallen in vergelijking met degenen die minder trots waren. Gevoelens van hoogmoedigheid in de twee jaar voor de vervolgstudie bleken het risico om te vallen met 19 procent te verlagen. Het resultaat was onafhankelijk van leeftijd, geslacht of val-geschiedenis.

Spreekwoord niet juist

Het team concludeert dan ook dat het spreekwoord “hoogmoed komt voor de val” niet klopt. Een trots gevoel kan daarentegen een beschermende werking hebben en een mogelijke val bij senioren voorkomen. Toekomstige studies zouden gericht moeten worden op de verklaring hiervan.