Mensen met het syndroom van Korsakov zijn gebaat bij een individuele benadering die aansluit bij hun persoonlijkheid, interesses en vaardigheden. Op het moment dat zij niet langer zelfstandig kunnen wonen, is opname in een gespecialiseerd zorgcentrum doorgaans noodzakelijk. “Het is belangrijk dat zij dan respect, begrip, vertrouwen en waardering ervaren”, stelt zorginhoudelijk coach Ans Oosterwechel. “Mensen met het syndroom van Korsakov hebben weliswaar een aandoening die leidt tot geheugen- en functiestoornissen, maar de intelligentie wordt nauwelijks aangetast.”

Hoe verloopt de periode voor de opname?

“Hier in Overijssel werken diverse organisaties nauw samen binnen het Korsakov Zorgcircuit. Als mensen nog thuis kunnen wonen, krijgen zij ambulante begeleiding. Iedere zes weken overleggen de verschillende organisaties zodat de zorg optimaal kan worden afgestemd op de cliënt. Dankzij die werkwijze kunnen wij snel schakelen op het moment dat iemand niet langer zelfstandig of bij familie kan wonen. Gediagnosticeerde patiënten met het syndroom van Korsakov kunnen dan doorstromen naar vervolginstellingen binnen of buiten het zorgcircuit.”

Op welke wijze worden cliënten begeleid en behandeld na de opname?

“Mensen met Korsakov hebben een complexe zorgvraag, maar net als ieder ander een eigen persoonlijkheid. Binnen het Korsakov Expertisecentrum van ZorgAccent proberen wij zoveel mogelijk aan te sluiten bij de behoefte en de persoonlijke kenmerken. Daarom hebben wij kleine woongroepen waarbinnen mensen met eenzelfde niveau samenleven. Wij stimuleren hen om, voor zover mogelijk, de activiteiten te ontplooien zoals zij die voorheen ook deden. Daarnaast bieden wij dagbesteding, individuele en groepsactiviteiten. Houdt iemand van biljarten, dan is er een biljartclub, was iemand enthousiast klaverjasser, dan is er een klaverjasclub. En zo zijn er enorm veel mogelijkheden. In feite bieden wij een nieuw thuis met alle activiteiten zoals die er ook in de thuissituatie waren.”

Kan iemand met Korsakov nieuwe vaardigheden leren?

“Vaak wordt ten onrechte gedacht dat de hersenfuncties zo zijn aangetast dat iemand geen vaardigheden meer kan leren. Het is echter wel degelijk mogelijk om door een individuele aanpak mensen meer zelfstandig te laten zijn. Vandaar dat wij werken met specifieke begeleidingsmethodieken zoals het principe van foutloos leren vertaald in een achtfasemodel. Mensen wonen in groepen waar het leven is afgestemd op hun behoeften en mogelijkheden. Op het moment dat iemand weer meer initiatieven ontplooit en oude vaardigheden opnieuw heeft geleerd, kunnen mensen doorgroeien naar een andere groep. Binnen de ene groep verzorgen begeleiders bijvoorbeeld dagelijkse activiteiten als de was doen en koken. Maar er zijn ook groepen waar de bewoners meer betrokken worden bij die activiteiten of met begeleiding het huishouden verzorgen. Ook is het mogelijk om, vanuit het centrum, door te stromen naar een beschermde woonvorm.”

Is er ook een rol weggelegd voor de partner en/of kinderen?

“Vaak zijn mensen langdurig verslaafd geweest aan alcohol waardoor familie-relaties ernstig zijn beschadigd. In de eerste periode na opname hebben beide partijen rust nodig om elkaar weer te zien in de oorspronkelijke rol, zonder de verslaving. Daar waar mogelijk wordt getracht te werken aan herstel van de relatie. Om daaraan bij te dragen, zijn wij een ‘familienet’ aan het ontwikkelen. Hierin kan iedere woongroep communiceren met familieleden van de cliënten waardoor zij weer meer worden betrokken bij het leven van hun naaste.”