Werk jij regelmatig ‘s nachts? Dan hebben we slecht nieuws voor je. Onderzoekers van de McGill University hebben namelijk ontdekt dat de genen die belangrijke biologische processen regelen niet in staat zijn om zich aan nieuwe slaap- en eetpatronen aan te passen. De studie is onlangs verschenen in de Proceedings of the National Academy of Sciences.

Kunstmatige nachtdiensten

Voor hun studie lieten acht gezonde mensen zich vijf dagen lang vrijwillig aan een kunstmatig dag- en nachtritme blootstellen. Hiervoor bevonden zij zich in een geïsoleerde ruimte waar geen enkel signaal of geluid van buitenaf kon worden waargenomen. Ook mochten zij geen laptop of telefoon gebruiken.

De eerste nacht gingen de deelnemers op hun gewoonlijke tijdstip naar bed, gevolgd door vier dagen waarop zij een ‘nachtdienst’-ritme volgden. Hierbij bleven zij ’s nachts wakker en sliepen overdag.

Het team verzamelde zowel op de eerste als laatste dag van het experiment bloedsamples en deed dat op verschillende momenten op de dag. Vervolgens werden de expressies van meer dan 20.000 genen gemeten en de variaties die zij gedurende het dag- en nachtritme lieten zien.

Gevolgen voor de genen

De onderzoekers kwamen tot de ontdekking dat de uitingen van de genen die zijn gerelateerd aan het immuunsysteem en metabolische processen niet in staat waren om zich aan te passen aan het nieuwe slaappatroon.

Daarnaast werd duidelijk dat 25% van de genen hun biologische ritme verloren nadat de deelnemers werden blootgesteld aan de kunstmatige nachtdiensten. 73% kon zich niet aan het nieuwe patroon aanpassen en bleef volgens het dagritme werken. De overige 2% paste zich gedeeltelijk aan het nieuwe patroon aan.

Meer risico op ziekten

De onderzoekers stellen dat de resultaten van hun studie van betekenis zijn, omdat de gevonden moleculaire veranderingen potentieel bijdragen aan de ontwikkeling van veel gezondheidsproblemen, waaronder obesitas, diabetes en cardiovasculaire ziekten. Het is bekend dat deze vaker bij nachtwerkers voorkomen.

Wel is meer onderzoek nodig om te zien in hoeverre voeding, fysieke activiteit en slaaptijden van invloed zijn op de gen-uitingen van nachtwerkers.