Myomen, beter bekend als vleesbomen, kunnen de kwaliteit van leven in hoge mate beïnvloeden. De klachten variëren van vrouw tot vrouw. De een ervaart, soms hevige, stemmingswisselingen; de ander heeft zoveel buikpijn dat ze zich op niets anders meer kan concentreren.

Ook kan sprake zijn van extreem bloedverlies tijdens de menstruatieperiode. Vrijwel iedereen ervaart een verhoogde druk op de blaas. Maar ook voor wie zo gelukkig is om geen lichamelijke klachten te ervaren, kan het hebben van myomen een grote impact hebben op de kwaliteit van leven.

Myomen komen op drie plaatsen voor

Myomen zijn goedaardige knobbels die vooral uit spierweefsel bestaan. Het ontstaan en de groei ervan worden beïnvloed door de hormonen oestrogeen en progesteron die in de vruchtbare fase van het leven vrijkomen. Ze ontstaan na de eerste menstruatie en worden na de laatste menstruatie langzamerhand kleiner om uiteindelijk volledig te verdwijnen.

Myomen komen op drie plaatsen voor: in de spierwand van de baarmoeder, onder het slijmvlies aan de buitenkant van de baarmoeder en onder het slijmvlies aan de binnenkant van de baarmoeder. Ze kunnen erg variëren in formaat. Sommige exemplaren zijn niet groter dan een speldenknop, maar er worden ook myomen aangetroffen met een gewicht van twee tot zelfs drie kilo.

De grootte is niet bepalend voor de mate van klachten. Daarvoor gaat het meer om de locatie. Vooral in de baarmoederholte kunnen myomen, zelfs als ze heel klein zijn, hevige menstruatieklachten veroorzaken. Bij vier van de tien vrouwen zijn de klachten zo hevig dat zij gedurende hun menstruatieperiode niet buitenshuis kunnen werken. Soms gaat het echter niet om de lichamelijke klachten. Bij topsporter Nathalie de Groot werd ruim veertien jaar geleden voor het eerst kanker geconstateerd. Ondanks diverse behandelingen, die aanvankelijk succesvol leken te zijn, kwam de kanker steeds terug.

“Het idee dat er iets in mijn baarmoeder groeit dat er niet hoort, ook al is het dit keer goedaardig, voelt heel verkeerd.” Het myoom veroorzaakte bij Nathalie weliswaar geen ernstige lichamelijke klachten, maar geestelijk heeft het wel degelijk een grote negatieve invloed op haar leven. Ze gaf haar leven voordat het myoom werd ontdekt ondanks de kanker toch een negen. Daarna daalde die waardering, vooral door de angst dat de goedaardige woekering zich zou kunnen ontwikkelen tot een kwaadaardige tumor, tot een vijf.

Myoom bij toeval ontdekt

Nathalie is 44 jaar en behoort in haar sport nog altijd tot de wereldtop. Ze werd in de afgelopen decennia in diverse disciplines Nederlands kampioen, zegevierde op het Wereldkampioenschap en nam deel aan de Olympische Spelen in Sotsji. Het myoom werd bij toeval ontdekt toen ze pijnklachten had in haar liesstreek. Uit de MRI die van haar buik werd gemaakt, bleek dat ze een myoom in haar baarmoeder had.

Omdat ze weinig klachten had en volop in training was voor de Spelen in Sotsji besloot Nathalie in overleg met de sportarts pas na de Spelen naar de gynaecoloog te gaan. De gynaecoloog gaf aan dat er naar zijn mening slechts twee opties waren: opereren of afwachten. Het myoom zat zo hoog in de baarmoeder dat bij een operatie de hele baarmoeder zou moeten worden verwijderd.

Daardoor zou Nathalie direct in de overgang komen. De tweede mogelijkheid was afwachten. Myomen verdwijnen doorgaans zodra vrouwen in de overgang komen, vanzelf. “Ik had vanwege de kanker al zoveel operaties achter de rug dat ik nog een operatie niet zag zitten. Zeker niet omdat ik geen lichamelijke klachten had. Achteraf realiseer ik me dat ik wel vaker naar de wc moest dan voorheen. Maar ook dat was niet echt storend.” Vandaar dat Nathalie besloot om af te wachten.

Omslaan in kwaadaardige tumor

In de jaren daarna werd Nathalie regelmatig gecontroleerd en hoewel de artsen haar steeds verzekerden dat vleesbomen voor 99,9 procent goedaardig zijn, bleef zij zich zorgen maken over die 0,1 procent. Zeker omdat Nathalie een verleden heeft met kanker was voor haar gevoel het risico dat juist zij tot die 0,1 procent zou behoren heel reëel.

“Er is immers sprake van een niet normale celgroei en het is mogelijk dat een goedaardige celwoekering kan omslaan in een kwaadaardige tumor.” Naarmate de jaren verstreken, groeide het myoom van slechts enkele centimeters uit tot de omvang van een flinke sinaasappel. De myoom was op dat moment ook duidelijk zicht- en voelbaar.

“Als ik ’s ochtends wakker werd en op m’n rug lag, had ik het gevoel dat er een kleine meloen op mijn buik drukte. En al deed het geen pijn, het was bepaald niet prettig.” Het idee dat er iets in haar groeide dat er niet hoorde te zijn, ging haar steeds meer benauwen. Vandaar dat Nathalie eind vorig jaar besloot opnieuw een gynaecoloog te raadplegen.

Lees ook: Nog altijd een taboe op vleesbomen

Vleesbomen laten krimpen

Aan de hand van nieuw onderzoek bevestigde haar arts dat om het myoom direct en definitief te verwijderen een ingrijpende operatie nodig zou zijn. Dat kwam Nathalie, in de aanloop naar de Spelen in Pyeongchang in 2018, niet goed uit. Zij zou hierdoor zeker twee tot drie maanden niet of nauwelijks kunnen trainen. De gynaecoloog noemde echter nog een optie: een behandeling met een medicijn dat in veel gevallen het myoom snel doet krimpen waardoor de klachten aanzienlijk afnemen.

De behandeling kan, indien gewenst, een aantal maal worden herhaald. Het gewenste effect trad inderdaad op. Al na drie maanden tijd was het myoom een kwart kleiner geworden waardoor ook de druk op de blaas nagenoeg verdween. Bijkomend voordeel was dat het middel geen bijwerkingen had. Nathalie kon haar trainingsactiviteiten gedurende de kuur voortzetten en werd begin dit jaar zelfs opnieuw wereldkampioen in haar discipline. Binnenkort begint Nathalie aan haar tweede kuur.

Ze heeft goede hoop dat het myoom uiteindelijk volledig zal verdwijnen. “Lichamelijk is het natuurlijk uitstekend nieuws dat het myoom slinkt. Maar vooral psychisch is dit voor mij een enorme geruststelling. Ik voel me nu zekerder over mijn lichaam. De angst dat er in mijn baarmoeder cellen ongebreideld groeien verdwijnt langzaam maar zeker naar de achtergrond. En die vijf die ik mijn leven gaf voordat de behandeling startte, is inmiddels veranderd in een dikke negen.”

Om privacyredenen is de naam Nathalie de Groot gefingeerd.

Lees ook: Patiëntenverhaal vleesbomen

Symptomen van Myomen
Soms:
• Hevig bloedverlies tijdens de menstruatie
• Pijn tijdens de menstruatie
• Bloedarmoede en vermoeidheid bij langdurige bloedverliesIn zeldzame gevallen:
• Zwaar gevoel of pijn in de buik
• Klachten bij het plassen
• Pijn bij het vrijen