Opsporen van blaas- en prostaatkanker kent een nieuwe koers door recen-telijk ontwikkelde tests van MDxHealth, die beide vormen van kanker op minder ingrijpende en accuratere wijze kunnen opsporen. Dr. Jan Groen, CEO bij MDxHealth, vertelt.

Wat zijn het voor tests?

“MDxHealth heeft twee tests ontwikkeld die door analyse van een liquid biopsie (urinestaal) prostaat- of blaaskanker aantonen. De SelectMDx-test spoort aan de hand van het urinestaal op of prostaatkanker aanwezig is en of het een agressieve vorm betreft. Veel mannen krijgen namelijk een niet agressieve vorm van prostaatkanker; die groep kan middels de test gevrijwaard worden van verdere ingrijpende behandeling. Wanneer een agressieve vorm van prostaatkanker gevonden wordt, kunnen vervolg-stappen genomen worden in diag-nostisering en behandeling. Met de AssureMDx-test kan via een DNA-test, die op de urine van een patiënt wordt uitgevoerd, opgespoord worden of er sprake is van blaaskanker. Daarnaast is het geschikt voor mensen die al gediagnosticeerd zijn met blaaskanker. Bij hen moet periodiek onderzocht worden of de tumor is teruggekomen. Met onze test kan – aan de hand van de aard van het DNA aanwezig in de urine – worden aangetoond hoe de kanker zich ontwikkelt.”

Waarin verschillen ze van andere opsporingsmethoden?

“Nu wordt prostaatkanker gediagnosticeerd door een PSA-test, waarbij in het bloed wordt gekeken naar verhoogde PSA-waarden. In dat geval voert de uroloog een biopsie en/of een MRI-scan uit. De biopsie (waarbij weefsel uit de prostaat wordt gehaald) is heel ingrijpend voor de man en brengt risico’s op infecties met zich mee. De SelectMDx-test kan als alternatief na de PSA-test gebruikt worden en spoort in dat stadium, minder kostbaar en ingrijpend, agressieve prostaatkanker op. Blaaskanker wordt nu meestal opgespoord als mensen last hebben van hematurie: bloed in de urine. Het diagnosticeren gebeurt middels een cystoscopie, waarbij een slangetje door de urinebuis geperst wordt: een pijnlijke en invasieve methode. Met de AssureMDx-test wordt op een niet-invasieve manier op DNA-niveau onderzocht of blaaskanker aanwezig is. Het is voor patiënten veel minder ingrijpend om een urinemonster te geven, dan een biopsie of cystoscopie te ondergaan. Een ander voordeel is dat de tests zelf relatief goedkoop zijn en het voorkomen van dure biopsies of MRI-scans kostenbesparing oplevert.”

Hoe betrouwbaar zijn de resultaten?

“Deze tests hebben een ‘negatief voor-spellende waarde’ van 99 procent. Dat betekent dat wanneer de testuitkomst negatief is, de kans 99 procent is dat er inderdaad geen kanker aanwezig is.”

Wordt de test door de verzekering vergoed?

“De tests worden op dit moment nog niet vergoed door Nederlandse zorgverzekeraars. De SelectMDx-test is in Europa nu acht maanden verkrijgbaar; de AssureMDx-test nog niet. Wij hebben recentelijk in een studie beraamd wat in Nederland de kostenbesparing zou zijn wanneer de tests op grote schaal gebruikt zouden worden. Dat bedrag is berekend op 3 tot 6 miljoen euro per jaar – een repeterende reductie. Nu zijn we vooral bezig met het creëren van bewustzijn onder urologen.”

Welke ontwikkelingen lopen er rondom deze nieuwe manier van diagnosticeren?

“Omtrent de AssureMDx-test is net een uitgebreide klinische validatiestudie afgerond in Europa. De resultaten geven voldoende bewijzen om de test volgend jaar op de Amerikaanse markt te lanceren. Daarna zal de test in Europa verschijnen. Op het gebied van kankerdiagnostiek zullen we steeds meer richting personalized diagnostics gaan; het op moleculair of DNA-niveau stellen van de diagnose. Daarbij kan veel meer informatie over de aan- of afwezigheid van tumoren en het karakter van de tumoren gegeven worden. De behandeling zal steeds meer op de patiënt afgestemd worden.”