Ben jij een van die 600.000 mensen met astma die dat liever vergeet? Het misschien zelfs zo veel mogelijk verborgen houdt? Je bent niet de enige. Ruim een derde van alle astmapatiënten, zo blijkt uit onderzoek, gaat tamelijk rommelig om met goed werkzame medicatie. Terwijl ze op die manier wél de nadelen ervaren van hun astma die niet goed onder controle is. Gelukkig weet Michael Rutgers, directeur van het Longfonds, raad. Hij denkt dat je samen met je zorgverlener misschien een beetje beter voor jezelf en jouw belangrijke longen kunt zorgen.

“Smog, pollen en vele andere prikkels kunnen de dag van iemand met astma flink overhoop gooien. Astma-longen reageren daar namelijk heel heftig op. Die prikkels kunnen een longaanval opwekken; extreme benauwdheid met soms een ziekenhuisopname tot gevolg”, legt Rutgers uit. “Belangrijk dus, om die longaanvallen tot het minimum te beperken. Maar hoe je dat doet, is makkelijker gezegd dan gedaan. Je bent namelijk deels afhankelijk van hoe de zorg voor astmapatiënten is geregeld en die is op dit moment niet optimaal. Gelukkig is er een deel dat je zelf in de hand hebt.”

Astma is ingewikkeld

Rutgers: “Mensen met astma zijn, helaas maar waar, vooral om financiële redenen voor het grootste deel onder behandeling bij de praktijkondersteuner van de huisarts. Maar de kennis over astma is bij veel praktijkondersteuners begrijpelijkerwijs niet echt toereikend. De instelling van de medicatie, veranderingen in iemands leven die om een andere behandeling vragen en het inzicht in het ziektebeeld, maken een ziekte als astma vrij complex. Het is dus simpelweg te veel gevraagd om die zorg volledig bij praktijkondersteuners neer te leggen.”

Op controle bij de longarts

“Er is een verbetering nodig van de zorg voor mensen met astma”, vervolgt Rutgers. “Die oproep doen we aan zowel zorgverleners als patiënten. Want astma onder controle krijgen, is een kwestie van een oplettender oog van de zorgverlener en een patiënt die meer zelf de regie neemt over zijn leven en zijn zorg. Hoe je dat doet? Door genoeg te bewegen en niet te roken natuurlijk, maar ook door regelmatig, zeker als het al een tijd geleden is, bij een (kinder)longarts langs te gaan. Die kan de huidige stand van zaken rond je astma vaststellen en daarbij een nieuw passend behandelplan opstellen. Wat je overigens prima door de praktijkondersteuner kan laten uitvoeren, zolang je er maar wel op let dat je ook een keer per jaar de huisarts ter controle blijft zien. Vraag ook je apotheker een oogje in het zeil te houden. Mocht je te vaak je medicatie vergeten, dan kan die makkelijk even een seintje geven.”

Belang van onderhoudsmedicatie

“Die medicijnen zijn ook een punt van zorg”, vertelt Rutgers. “Met astma gebruik je bij acute ademnood een luchtwegverwijder en meestal dagelijks je onderhoudsmedicatie; ontstekingsremmers. Helaas wordt die laatste vaak vergeten. Dat zal je niet meteen merken, maar op de lange termijn worden je longen daardoor wel slechter. En schade aan longen is onomkeerbaar. Daarom is het zo goed als er iemand is die af en toe controleert of je je puffer met die onderhoudsmedicatie juist gebruikt en of die het juiste effect heeft. Of dat nou de huisarts of apotheker is, maakt niet uit, maar maak het bespreekbaar met een zorgverlener die je op gezette tijden ziet.”

Twee in één

Rutgers: “Patiënten zijn beter af als hun luchtwegverwijder en onderhoudsmedicatie samen in één inhalator zitten. Dat is beter voor de medicatietrouw en een juiste inhalatietechniek. Overleg met je arts of dat misschien ook iets voor jou is. Ondertussen gaan wij ervoor dat 600.000 mensen met astma zich stukken beter gaan voelen en dus ook beter kunnen meedoen in de maatschappij. Daar is tenslotte iedereen bij gebaat!”