Botten die zijn aangetast door osteoporose (botontkalking) hebben een verhoogd risico om te breken. Veel oudere mensen met osteoporose komen zo na een val in ernstige problemen. Er is een belangrijke innovatie die met een kleine operatie gebroken botten kan stabiliseren, zonder dat daarna gipsbehandeling nodig is, vertelt dr. Paul Vegt, traumachirurg en verbonden aan het Albert Schweitzer Ziekenhuis in Dordrecht.

Omdat voorkomen beter is dan genezen: wat kunnen we doen om osteoporose tegen te gaan?

“Ongeveer 30 à 40 procent van de Nederlanders boven de 50 jaar heeft osteoporose en dat percentage stijgt snel met het klimmen der jaren. De algemene behandeling bestaat uit leefstijladviezen: goede voeding, voldoende buitenlucht en veel bewegen. Daarnaast bestaan medicijnen die botafbraak tegengaan. Helaas wordt osteoporose in veel gevallen pas vastgesteld als er sprake is van een botbreuk.”

Welke aspecten spelen een rol bij de aanpak van botbreuken bij osteoporose?

“Allereerst vergrijzing, en oudere mensen willen zo lang mogelijk zelfstandig wonen. Ouder worden leidt tot botontkalking. De kwaliteit van het bot neemt af. Op de leeftijd van 70 breekt 1 op de 500 vrouwen hierdoor een bot. Twintig jaar later is dit aantal verviervoudigd. Osteosynthese, platen en pennen, laat bij deze mensen op den duur makkelijker los omdat de grip in ouder bot slechter is.

Er is een innovatieve methode die zorgt voor ondersteuning van het totale mergkanaal. In de toekomst geeft dat minder problemen. Daarnaast geldt een groot maatschappelijk belang. Bij een deel van de patiënten met osteoporotische botbreuken kan deze methode helpen de kwaliteit van leven te verbeteren. De patiënt herstelt sneller en beter waardoor hij/zij langer zelfstandig kan blijven. Op deze wijze worden ook de kosten in de zorg verminderd.”

Kunt u meer vertellen over deze innovatie?

“Met een minimaal invasieve ingreep wordt een ballonkatheter in de mergholte gebracht. Deze ballon wordt gevuld met een vloeibare hars en vult zo de hele mergholte. Deze hars hardt onder invloed van blauw licht uit en wordt zo een harde plastic, die de vorm aanneemt van het mergkanaal. Op deze wijze kunnen botbreuken die zijn ontstaan door botontkalking van binnenuit ondersteund worden.”

Voor wie is deze methode geschikt?

“Ik onderscheid drie patiëntgroepen. De eerste groep heeft aan deze innovatie alleen genoeg. Dit zijn met name mensen met een pols-, schouder- of enkelbreuk. De tweede groep bestaat uit mensen met zeer ernstige botontkalking. Bij hen dient de methode als versterking van de mergholte, waardoor de platen een goede grip hebben. Dit kunnen ook dwarslaesie- of MS-patiënten zijn, die ernstige botontkalking krijgen omdat zij hun benen niet kunnen belasten. Dankzij deze innovatieve methode, eventueel in combinatie met osteosynthese, zijn veel mensen geholpen.

De laatste groep zijn kankerpatiënten met botmetastasen. Het voordeel dat de methode hen biedt, is dat je ze kunt behandelen voordat de metastase leidt tot een breuk én dat ze direct bestraald kunnen worden omdat de wond van de incisie buiten het bestralingsgebied valt. Maar het is geen allesomvattende oplossing. Het verwijderen van de ballon moet nog verbeterd worden. Daardoor passen we in Nederland deze methode niet toe bij mensen onder de 50 jaar, uitzonderingen daargelaten. Het is een innovatie, een volledig andere manier van denken.