Myomen komen voor bij 40% van de Europese vrouwen in de vruchtbare leeftijd. Niet altijd zijn ze zich hiervan bewust, want in de helft van de gevallen geven myomen (vleesbomen) geen klachten. Soms is het ook zo dat de arts het probleem niet altijd goed herkent.

Wat zijn myomen?

Myomen zijn een soort spierspoelen die kunnen ontstaan in spiercellen: niet alleen in de spierlaag van de baarmoeder, maar ook bijvoorbeeld in huidspieren – mannen kunnen dus eveneens myomen hebben. Professor Frank Willem Jansen van het LUMC vertelt over de oorzaak: “Waarom ze nou precies vaak voorkomen in de baarmoeder, daar hebben we geen idee van. We weten ook niet precies hóe ze ontstaan, maar wel is duidelijk dat ze ontstaan bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd. Een myoom gedraagt zich vaak grillig en de groei wordt beïnvloed door de hormonen oestrogeen en progesteron. Daarom komen myomen niet voor vóór de eerste menstruatie en worden ze kleiner na de overgang.”

Ook is er een genetische factor. Veel vrouwen met een myoom hebben een moeder, zus of tante die er ook een heeft. “Bovendien weten we dat bepaalde rassen meer kans op myomen hebben. Zo komen ze meer voor bij negroïde vrouwen en in mindere mate bij de westerse  en Aziatische vrouwen.”

Het is niet te zeggen hoeveel vrouwen in Nederland een myoom hebben, omdat veel vrouwen dat van zichzelf niet weten. “Dat komt doordat ze er in de regel helemaal geen last van hoeven te hebben”, legt Jansen uit.

Symptomen van myomen

Symptomen worden niet opgepikt of duidelijk herkend. “Myomen hoeven zelfs een zwangerschap niet te belemmeren. Vaak worden ze bij toeval gevonden of pas wanneer er klachten ontstaan.” Deze symptomen zijn grofweg te verdelen in twee soorten. “Je hebt cyclusstoornissen, zoals hevig bloedverlies met pijn bij de menstruatie, en mechanische klachten”, geeft Jansen aan. “Bij de eerste kan bloedarmoede ontstaan en zien we vaak dat de myomen de baarmoederholte zijn ingegroeid.

Bij de tweede klacht groeit het myoom naar buiten en dan horen we vaak klachten over bijvoorbeeld een dikke buik waardoor de broek niet meer dicht kan, of over veelvuldig plassen omdat het myoom op de blaas drukt. Ook zijn er vrouwen die al een paar keer een miskraam hebben gehad of problemen hebben met zwanger worden. In enkele gevallen is ook dat het gevolg van een myoom.”

Hoewel myomen goedaardig zijn, bestaat er een kleine kans van 0,03 procent dat ze kwaadaardig worden. “Wanneer een myoom groeit terwijl een vrouw in de overgang is of wordt behandeld met een anti-hormoon, is dat reden om alert te zijn”, waarschuwt Jansen.