Goede zorg voor een baby is cruciaal voor zijn of haar cognitieve en sociaalemotionele ontwikkeling. Niets nieuws: dit is al in talloze wetenschappelijke artikelen aangetoond. Die babyzorg komt veelal van zowel de moeder als van de vader. Experimenteel psycholoog van de Universiteit Utrecht Peter Bos vroeg zich af wat de rol van hormonen is bij de zorgcapaciteiten van nieuwbakken ouders. “In onze studie tonen we aan dat vaders met een verhoogde cortisolwaarde, een hormoon dat belangrijk is bij stress, minder sensitief zijn naar hun baby.”

Vaders lijken steeds meer te vaderen. Maar onderzoek naar die zorgende rol van vaders is, in tegenstelling tot onderzoek naar moederende moeders, schaars. Bos: “Wij wilden vooral weten wat de hormonen van zowel beginnende vaders als moeders betekenen voor de zorg voor hun baby. Nooit eerder is die relatie onderzocht zoals we dat nu gedaan hebben, door al voor de bevalling te gaan meten.”

Huilende pop

Voor deze studie, uitgevoerd in samenwerking met de onderzoeksgroep van professor Carolina de Weerth van de Radboud Universiteit Nijmegen, brachten 88 zwangere vrouwen en 57 aanstaande vaders een bezoek aan het laboratorium. Daar kregen de deelnemers opdracht om voor een pop te zorgen, een pop die continu huilde. De onderzoekers maten voor en na deze opdracht de hormonen cortisol en testosteron van de aanstaande ouders. Later, nadat hun kind geboren was, zochten de wetenschappers de ouders thuis op. Daar werden dezelfde hormonen gemeten, ditmaal tijdens het verschonen van de baby.

Verlaagde kwaliteit van zorg

Uit hun analyse bleek dat er een verband is tussen de hormoonwaarden en de gevoeligheid voor de baby. Bos: “Als we bij mannen een verhoogde cortisolwaarde maten tijdens het zorgen voor de pop, wat een goede maat is voor het ervaren van stress, dan waren zij na de bevalling minder sensitief naar hun eigen kind. Die verminderde sensitiviteit is een belangrijke maat voor de kwaliteit van zorg die zij aan hun baby verlenen.”

Voorspellen vóór geboorte

Dit verband met cortisol is nooit eerder aangetoond. “Misschien kan cortisol bij mannen vóór de geboorte van het kind dus al voorspellen hoe sensitief zij naar hun baby zullen zijn. Ook de hormonen gemeten tijdens het verschonen, laten zien dat mannen met verhoogde cortisol en verhoogde testosteron minder gevoelig zijn naar hun eigen baby. Bij vrouwen vonden we deze samenhang niet: de niveaus van de hormonen hadden bij hen geen effect op de kwaliteit van zorg.”

Maandenlang vaderschapsverlof

Vorige maand opperde Bos al om mannen, net als vrouwen, maanden met verlof te sturen bij de geboorte van hun kind. “Het biologische voordeel dat vrouwen hebben halen mannen natuurlijk niet in. Maar op het sociale vlak is er nog een hoop te winnen. Met meer rust en ruimte, bijvoorbeeld door een maandenlange vaderschapsverlof, kunnen mannen leren omgaan met de stress die een baby nu eenmaal met zich meebrengt.”

Bron: Universiteit van Utrecht